İstanbul’da düzenlenen 4. Uluslararası Aile Sempozyumu’nda düşük doğurganlık hızının milli güvenlik tehdidi oluşturduğu uyarısı yapıldı. Sempozyumda demografik çöküş riski ve çözüm önerileri masaya yatırıldı.
Milli Savunma Üniversitesi (MSÜ) ev sahipliğinde İstanbul’da düzenlenen 4. Uluslararası Aile Sempozyumu, Türkiye’nin azalan doğurganlık hızı ve bunun milli güvenlik üzerindeki etkilerine dair çarpıcı uyarılarda bulunarak sona erdi. Sempozyumda, nüfusun yenilenme düzeyinin altına düşmesinin demografik çöküş riskini artırdığı vurgulandı.
Prof. Dr. Adem Palabıyık başkanlığındaki ‘Nüfus, Aile ve Sosyal Politika’ oturumunda Dr. Özgür Başyiğit, nüfusun yenilenmemesi durumunda 2040’ta Sosyal Güvenlik Sistemi’nin sosyal yardım sistemine dönüşebileceği uyarısında bulundu. Başyiğit, doğum teşviklerinin artırılması gerektiğini belirtti.
Prof. Dr. Harun Ceylan, Türkiye’nin dünyanın en hızlı yaşlanan ülkelerinden biri olduğunu hatırlatarak, doğurganlık oranının artırılması için mevcut teşviklerin genişletilmesi ve doğum/babalık izinlerinin uzatılması gerektiğini ifade etti. Ceylan, şu anda 3 çocukla doğurganlık oranını yakalayan tek şehrin Şanlıurfa olduğunu belirtti.
Prof. Dr. Cemalettin Şahin, Türkiye’de nüfus planlamasının 1960’larda Rockefeller’in kurucusu olduğu Population Council (Nüfus Konseyi) tarafından desteklenen dış kaynaklı bir proje olduğunu öne sürdü. Konseyin, Türkiye’de nüfus planlamasının başlatılması ve uygulanması için eğitim ve teknik destek sağladığını aktardı.
Doç. Dr. Halil Kurt, Türkiye’deki doğurganlık hızına dair verileri paylaşarak, gelir düzeyi düşük mahallelerdeki çocuk sayısının yüksek semtlerden daha fazla olmasının ‘para var evlenelim, çocuk yapalım’ söylemine ters düştüğünü belirtti. Kurt, 1975’in Türkiye’de yüksek doğurganlıktan düşüşe geçiş dönemi olduğunu kaydetti.
Doç. Dr. Adem Başpınar, ‘Nüfus, Aile ve Vatan Müdafaası: Türkiye’de Demografik Geçişin Askeri İnsan Gücüne Etkileri’ başlıklı sunumunda, düşen doğurganlığın toplumsal dönüşümlerle birlikte demografik şoklara yol açtığını vurguladı. Başpınar, nüfusun yenileme düzeyinin 2,1 olduğunu ve bu seviyenin korunması gerektiğini belirtti.
Cemil Sağlam, ‘Vatan Müdafaasında İnsan Kaynağını Korumak’ sunumunda uzman erbaşlarda mesleki devamlılık ve aile sürdürülebilirliği konularına değinerek iş-aile çatışmalarına dikkat çekti. Esra Ecem Şahin ise ‘Türk Ordusunda Kadın Asker Eşlerinin Sorunu’ başlıklı konuşmasında, kadın çalışanların istihdam süreçlerindeki yapısal engelleri anlattı.
Sempozyumda ayrıca Türkiye’nin demografik dönüşümü, aile yapısındaki değişim, dijitalleşmenin aile üzerindeki etkileri, çocukların çevrimiçi dünyada korunması ve hukuk çerçevesinde ailenin güçlendirilmesi gibi konular ele alındı. Uluslararası oturumlarda ise çocukların dijital ortamda korunması, ebeveyn hakları ve küresel cinsiyetsizleştirme akımlarının aile üzerindeki etkileri tartışıldı.
Sempozyumun sonuç bildirisinde, Türkiye’de toplam doğurganlık hızının 1,48’e gerilemesiyle ülkenin demografik çöküş eşiğine geldiği belirtildi. Aile ve nüfusun milli güvenlik meselesi haline geldiği vurgulanarak, bu tabloyu düzeltmek için siyasetten sivil topluma kadar tüm kesimlerin iş birliğinin zaruri olduğu ifade edildi.
Bildiride, nüfus sürdürülebilirliğini desteklemek amacıyla aile dostu istihdam politikaları, ekonomik teşvikler ve sosyal altyapı yatırımlarını içeren bütüncül kamu politikalarının acilen geliştirilmesi önerildi. Sadece niceliksel değil, nitelikli bir nesil inşasının önemi vurgulandı. Nüfusun yenilenmemesinin sosyal güvenlik sistemi ve işgücü piyasası üzerindeki risklerine dikkat çekilerek, ‘Çok Kuşaklı Hane Modeli’nin desteklenmesi ve aile dostu bir iklimin inşası gerektiği belirtildi.
MSÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Serdar Salman, sempozyuma ev sahipliği yapmaktan duyduğu memnuniyeti dile getirerek, katılımcıları Türk milletinin derdiyle dertlenen ‘Anadolu Alperenleri’ne benzetti.
Yorum Yap